Elk jaar komen er in Nederland mensen om het leven door koolmonoxidevergiftigingen. Een deel van de slachtoffers worden gemaakt door verwarming met een open verbrandingstoestel. Denk hierbij aan een oude geiser met open vlam of het gebruik van een oud model verwarmingsketel. Ook een gasfornuis of gaskachel kan koolmonoxidevergiftiging veroorzaken. Ouderwetse geisers worden in Nederland niet heel veel meer gebruikt maar waren vroeger vaak de oorzaak van koolmonoxidevergiftigingen. Moderne geisers zijn gesloten, maar moeten ook goed onderhouden worden.

Hoe ontstaan koolmonoxidevergiftigingen?

Koolmonoxide ontstaat bij onvolledige verbranding in combinatie met slechte ventilatie. Omdat koolmonoxide geurloos, smaakloos en onzichtbaar is, heb je niet door als koolmonoxide in een kamer aanwezig is. Daarom zijn koolmonoxide melders belangrijk. Naast de jaarlijkse controle van (onder andere) verwarmingsapparatuur, is een melder een extra beveiliging. Koolmonoxide melders signaleren alleen koolmonoxide, geen rook.

Centrale verwarming

Sinds 1 januari 2017 moeten nieuwe gastoestellen geschikt zijn voor G+-gas en H-gas (hoogcalorisch gas en laagcalorisch gas). G+-gas en H-gas wordt nog niet standaard geleverd door energiebedrijven. Gesloten verwarmingstoestellen zijn veiliger dan open toestellen. Het is niet waar dat huizen met centrale verwarming geen risico op koolmonoxide lopen. Er moet altijd genoeg ventilatie zijn, koolmonoxide melders met een keurmerk van Goedgekeurd Keurmerkinstituut moet worden opgehangen in elke ruimte waar een verwarmingstoestel(cv-ketel of geiser) brandt en de verwarmingsketel moet onderhouden worden door een erkende installateur.

Koolmonoxide verschijnselen

Koolmonoxide kun je herkennen aan signalen. Beslagen ramen (condens) bij gebruik van open vuur kunnen duiden op koolmonoxide. De vlam van gas moet blauw branden, niet geel of oranje. Ook een vlam die hoog brandt kan een signaal zijn dat er koolmonoxide vrijkomt. Is er koolmonoxide in huis dan worden mensen ziek. Duizelig, hoofdpijn, rode wangen, slaperigheid, misselijkheid en overgeven kunnen voorkomen. Ook verwardheid, hartkloppingen, hyperventilatie en flauwvallen kunnen wijzen op koolmonoxide in huis.

Open haard en koolmonoxide

Als een kamer weinig of geen ventilatie heeft en er brandt een gasvlam of open haard, wees dan altijd alert op koolmonoxide. Schoorstenen kunnen zelfs in andere kamers koolmonoxide lekken, door kieren en scheuren in het steen van de schoorsteen. Zelfs via plafonds kan koolmonoxide in andere kamers terechtkomen. Koolmonoxide kruipt overal naartoe terwijl je het niet doorhebt. Laat een schoorsteen jaarlijks vegen en gebruik hem niet als allesbrander.

Kunnen radiatoren koolmonoxide veroorzaken?

Radiatoren zijn verwarmingselementen die verwarmd worden door een verwarmingsketel. Je hebt standaard radiatoren maar ook de design radiator wordt steeds vaker geplaatst. Radiatoren zijn gevuld met water. Het water wordt verwarmd door de cv-ketel en daardoor worden ze warm. Vanuit een radiator zelf komt geen koolmonoxide vrij, omdat daar geen vlam in brandt. Heb je radiatoren of een design radiator, dan kan koolmonoxide wel vrijkomen uit de verwarmingsketel als deze zich in dezelfde ruimte bevindt als de radiator.